Oficjalna strona Urzędu Miasta Zgorzelec

Polish English French German Greek Ukrainian

czech Mapa witryny

bip

Zgorzelec Nowy system gospodarki odpadami

kamery online

Konsultacje społeczne

Zmarł Tadeusz Mazowiecki

Tadeusz_MazowieckiZmarł Tadeusz Mazowiecki. Laureat Międzynarodowej Nagrody Mostu z roku 2010, pierwszy niekomunistyczny premier Polski, wybitny polityk i wspaniały człowiek odszedł dzisiaj nad ranem, w wieku 86 lat.

 

Tadeusz Mazowiecki był pierwszym niekomunistycznym premierem nie tylko w powojennej Polsce, ale też w Europie Środkowej i Wschodniej. Współtworzył „polski kształt dialogu” – oparty na bezprecedensowych regułach, bez których niemożliwe byłyby pokojowa rewolucja Solidarności i bezkrwawe przejście z PRL do III Rzeczpospolitej. Był jednym z inicjatorów wydarzeń, które dały impuls do demokratycznych przemian w obszarze Europy Środkowo-Wschodniej. Był demokratą znanym z przekonań katolickich, który w obronie praw człowieka potrafił rozmawiać i współdziałać także z lewicą antytotalitarną.

Obejmując w 1989 r. urząd premiera RP powiedział w sejmowym exposé: Przeszłość odkreślamy grubą linią. Odpowiadać będziemy jedynie za to, co uczyniliśmy, by wydobyć Polskę z obecnego załamania. Te słowa wiele mówią o jego wyważonej, dalekiej od zawziętości, nastawionej na otwarty dialog i pełnej humanizmu postawie. Jej kolejnym przejawem był udział w Mszy Pojednania w Krzyżowej w 1990 r. – wydarzeniu symbolicznym dla stosunków polsko-niemieckich, które otworzyło nową erę w relacjach narodów polskiego i niemieckiego. O pojednaniu i zbliżeniu z niemieckimi sąsiadami mówił: Proces pojednania to nie proces zapominania. To otwarcie, nastawienie na dialog, rozmowę i wybaczenie. O zrozumienie dla wrażliwości sąsiadów we wzajemnych relacjach zaapelował do Polaków i Niemców także w listopadzie 2009 roku, odbierając nagrodę Uniwersytetu Viadrina. Tłumaczył wtedy, że w czasie kiedy w Europie kształtował się nowy porządek, historyczną rolą polskiego premiera było traktatowe ustalenie granic, tak jak historyczną rolą kanclerza Niemiec w latach 1989-1991 było doprowadzić do zjednoczenia narodu. Prezydent Viadriny, Gunter Pleuger dziękował mu wówczas za pomoc dla ponad 6 tys. uciekinierów z NRD:  Nigdy o tym nie zapomnimy. Pan odjął tym ludziom strach, a dał im wolność – powiedział nawiązując do wydarzeń 1989 roku, kiedy wbrew obowiązującym jeszcze umowom z NRD, rząd polski kierowany przez Mazowieckiego zdecydował, że nie będzie odsyłać wschodnioniemieckich uciekinierów z powrotem do NRD, w ręce STASI.

Z ogromnym szacunkiem wspomina się także dokonania Mazowieckiego z lat 1992-1995, kiedy to pełnił funkcję Specjalnego Sprawozdawcy ONZ do zbadania sytuacji praw człowieka w byłej Jugosławii. Bardzo zaangażowany w misję na Bałkanach, którą otrzymał ze względu na swoją reputację polityczną i moralną, niestrudzenie docierał transporterami do najbardziej ryzykownych rejonów. Nigdy nie żałował wysiłków, żeby dotrzeć do jakiejś zapomnianej przez Boga i ludzi wsi, by porozmawiać z jej mieszkańcami, dzięki czemu jego twarz bardzo szybko stała się rozpoznawalna. Stojąc na czele komisji, która zbierała od naocznych świadków zeznania o przypadkach łamania praw człowieka w stosunku do ludności cywilnej, zajął się kwestią stosowania gwałtu jako broni wojennej. Jak zawsze, także i podczas konfliktu bałkańskiego, dał się poznać jako człowiek wielkiej lojalności, uczciwości w działaniu, o czym najlepiej świadczy wspomnienie jego współpracownika z tamtego okresu, Konstantego Geberta z wizyty u kobiet ze Srebrenicy: Gdy premier zdecydował się pojechać z Tuzli do obozu uchodźców dla kobiet ze Srebrenicy, której nie obroniła ONZ, odradzałem mu. Bałem się, że obrzucą nas kamieniami. Nienawiść do ONZ była tam namacalna. Przyjęło nas lodowate milczenie, ale gdy Mazowiecki wysiadał z samochodu, ktoś krzyknął nagle: to nie ONZ, to Mazowiecki.

Znając straszliwą prawdę o okrucieństwie bałkańskiego konfliktu nigdy nie taił rozczarowania stosunkiem świata do tej wojny, oburzał się biernością polityczną Europy i stanowiskiem USA. Uczciwy i bezkompromisowy wobec ludzkiego nieszczęścia, po wizycie w Srebrenicy demonstracyjnie zrezygnował ze swojej funkcji ogłaszając raport w sprawie łamania praw człowieka przez wszystkie strony konfliktu. Jego ostentacyjna dymisja była w historii ONZ pierwszym tego rodzaju protestem przeciwko polityce międzynarodowej organizacji. Najważniejsze jednak, że czyniąc ten wymowny gest, wstrząsnął ludzkimi sumieniami i doprowadził do skutecznej interwencji w obronie praw człowieka w Bośni i Hercegowinie.

Przez całe swoje życie działał na rzecz szerzenia demokracji i praw człowieka w Polsce i w regionie. Doceniano to wielokrotnie i na różne sposoby. Był Kawalerem Orderu Orła Białego (najstarszego i najwyższego odznaczenia państwowego Rzeczypospolitej Polskiej). Został także, w uznaniu zasług, uhonorowany najwyższym odznaczeniem państwowym Bośni i Hercegowiny – Złotym Orderem Herbu Bośni, zaś Węgry odznaczyły go swoim Krzyżem Średnim z Gwiazdą Orderu Zasługi Republiki Węgierskiej, a Włochy Orderem Zasługi Republiki Włoskiej I Klasy. Był też doktorem honoris causa Uniwersytetów w Leuven, Genui, Giessen, Poitiers, Exeter, Uniwersytetu Warszawskiego, Akademii Ekonomicznej w Katowicach, a także Uniwersytetu w Tuzli. W 2008 roku, ambasador USA w Polsce - Victor Ashe, uhonorował go prestiżową Nagrodą Wolności im. Jana Karskiego, którą Ambasada USA w Warszawie przyznaje Polakom przyczyniającym się, czy to indywidualnie, czy w ramach różnych organizacji, do szerzenia demokracji i praw człowieka w Polsce, w Europie Wschodniej lub w innych częściach świata.


Dzięki jego niezwykłej aktywności i dokonaniom dostrzegliśmy w nim budowniczego międzyludzkich mostów - idealnego kandydata do naszej, polsko-niemieckiej nagrody. Odebrał ją w 2010 roku.
Tadeusz Mazowiecki to kolejny Wielki Człowiek, którego ubyło z grona Laureatów naszej nagrody i kolejny Wielki Polak, którego dojrzałej mądrości i wrażliwości będzie nam brakować.


Źródło: Renata Burdosz – Samodzielne Stanowisko ds. Współpracy z Mediami

reklama

Zgodnie z art. 173 Prawa Telekomunikacyjnego informujemy, że odwiedzana strona korzysta z plików cookies. W związku z powyższym użytkownik strony może domyślnie ustawić w przeglądarce poziom, czy, ile i jakie chce cookies. Brak takich ustawień będzie świadomym aktem woli i akcetpacji plików cookies. Więcej informacji można znaleźć w naszej polityce prywatnosci.

Akceptuje pliki cookies na tej stronie.

Wicej informacji o plikach cookies znajdziesz w serwisie http://wszystkoociasteczkach.pl/